พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท ป.ธ.๔) - พระสังฆาธิการ

พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ (จันทร์ สิริจนฺโท ป.ธ.๔)


 
เกิด ๒๐ มีนาคม พ.ศ. ๒๔๐๐
อายุ ๗๕ ปี
อุปสมบท ๒๐ เมษายน พ.ศ. ๒๔๒๐
พรรษา ๕๕
มรณภาพ ๑๙ มีนาคม พ.ศ. ๒๔๗๕
วัด วัดบรมนิวาส ราชวรวิหาร
ท้องที่ กรุงเทพมหานคร
สังกัด ธรรมยุติกนิกาย


เพิ่ม/แก้ไขข้อมูล

สถานะเดิม


     พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ มีนามเดิมว่า จันทร์ ศุภสร เกิดเมื่อวันศุกร์ที่ ๒๐ มีนาคม พ.ศ. ๒๔๐๐ ตรงกับวันแรม ๑๐ ค่ำ เดือน ๔ ปีมะโรง ณ บ้านหนองไหล ตำบลหนองไหล อำเภอเมืองอุบลราชธานี จังหวัดอุบลราชธานี บิดา หลวงสุโภรสุประการ (สอน ศุภสร) มารดา นางสุโภรสุประการ (แก้ว ศุภสร)


บรรพชาอุปสมบท

     เมื่ออายุย่าง ๑๓ ปี ได้บรรพชาเป็นสามเณรในเดือนยี่ ปีมะโรง พ.ศ. ๒๔๑๒  ณ วัดบ้านหนองไหล โดยมี เจ้าอธิการโสดา เป็นพระอุปัชฌาย์ ถึงเดือน ๔ จึงย้ายไปอยู่วัดศรีทอง (ปัจจุบันคือวัดศรีอุบลรัตนาราม) เพื่อศึกษากับพระอาจารย์ม้าว เทวธมฺมี จนอายุย่าง ๑๙ ปี ก็จำเป็นต้องลาสิกขาเพื่อตามไปไถ่ตัวบิดาที่ถูกเกณฑ์ไปปราบทัพฮ่อ

     ท่านได้อยู่ช่วยงานมารดาบิดาอยู่ ๓ ปี พระอาจารย์ม้าวก็ให้คนมาตามไปบวชอีกครั้ง ท่านยินยอม จึงได้อุปสมบท เมื่อวันศุกร์ที่ ๒๐ เมษายน พ.ศ. ๒๔๒๐ ตรงกับวันขึ้น ๘ ค่ำ เดือน ๖ ปีฉลู โดยมี พระอาจารย์ม้าว เป็นพระอุปัชฌาย์ เจ้าอธิการสีโห วัดไชยมงคล เป็นพระกรรมวาจาจารย์ บวชแล้วจำพรรษาที่วัดไชยมงคลเพื่อช่วยงานของพระกรรมวาจาจารย์ เฉพาะเวลาเรียนมูลกัจจายน์จึงเดินมาเรียนที่วัดศรีทอง เรียนได้ ๒ ปี พระอาจารย์ม้าวอาพาธหนักจนไม่สามารถสอนได้ จึงให้ท่านไปศึกษาต่อที่กรุงเทพมหานคร

     เมื่อถึงกรุงเทพฯ พระอาจารย์อ่อนซึ่งเป็นศิษย์พี่ได้นำท่านไปฝากศึกษาพระปริยัติธรรมกับพระปลัดผา วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อพระอริยมุนี (เอม อายุวฑฺฒโน) เจ้าอาวาสวัดเทพศิรินทร์ มรณภาพ พระปลัดผาได้พาท่านไปฝากตัวศิษย์ของพระมหาอ่อน อหึสโก วัดบุปผาราม จนสอบได้เปรียญธรรม ๓ ประโยค ขณะบวชได้ ๙ พรรษา ท่านตั้งใจว่าตั้งแต่พรรษา ๑๐ เป็นต้นไปจะมุ่งด้านวิปัสสนาธุระแทน ในพรรษาที่ ๑๐ นั้น ท่านจึงกลับไปอยู่วัดศรีทองเพื่อปรนนิบัติและฝึกปฏิบัติธรรมกับพระอาจาร์ม้าวต่อ

     พ.ศ. ๒๔๓๑ พระยามหาอำมาตยาธิบดี (หรุ่น ศรีเพ็ญ) และเจ้ายุติธรรมธร (คำสุก ณ จำปาศักดิ์) ร่วมกันสร้างวัดมหามาตยารามขึ้นที่นครจำปาศักดิ์ขึ้นถวายคณะสงฆ์ธรรมยุต พระอาจารย์ม้าวจึงมอบหมายให้ท่านไปเป็นเจ้าอาวาส และได้รับพระราชทานสัญญาบัตรเป็นที่ พระครูวิจิตรธรรมภาณี เจ้าคณะใหญ่เมืองนครจำปาศักดิ์ เมื่อวันที่ ๑๐ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๓๓ แล้วกลับไปปกครองคณะสงฆ์เมืองจำปาศักดิ์

     เกิดวิกฤตการณ์ ร.ศ. ๑๑๒ (พ.ศ. ๒๔๓๖) ทำให้สยามเสียดินแดนลาวแก่สาธารณรัฐฝรั่งเศสที่ ๓ ท่านพ้นจากตำแหน่งเจ้าคณะเมืองจำปาศักดิ์ จึงย้ายมาอยู่วัดวัดสุปัฏนารามวรวิหาร ต่อมาท่านได้นำคณะศิษย์มาศึกษาพระปริยัติธรรมที่วัดพิชยญาติการามวรวิหาร อยู่ได้ ๑ พรรษา สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงมอบหมายให้ไปอยู่วัดเทพศิรินทร์เพื่อช่วยงานหม่อมเจ้าพระศรีสุคตคัตยานุวัตร และมีรับสั่งให้ท่านเข้าสอบอีกครั้งในปี พ.ศ. ๒๔๓๗ สอบได้เปรียญธรรม ๔ ประโยค แล้วได้รับพระบรมราชานุญาตให้ออกไปจัดการศึกษาภาษาไทยและอักษรไทยที่เมืองอุบลราชธานี

     วันที่ ๑ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๕๒ ได้รับพระราชทานอาราธนาบัตร์สถาปนาเป็นเจ้าคณะมณฑลราชบุรี

ตำแหน่ง

ฝ่ายปกครอง

พ.ศ. ๒๔๓๑  เป็น เจ้าอาวาสวัดมหามาตยาราม
พ.ศ. ๒๔๓๓  เป็น เจ้าคณะใหญ่เมืองนครจำปาศักดิ์
พ.ศ. ๒๔๔๒  เป็น เจ้าคณะมณฑลอีสาน
พ.ศ. ๒๔๔๗ - ๒๔๗๕  เป็น เจ้าอาวาสวัดบรมนิวาสราชวรวิหาร
พ.ศ. ๒๔๕๑  เป็น เจ้าคณะมณฑลจันทบุรี
พ.ศ. ๒๔๕๒  เป็น เจ้าคณะมณฑลราชบุรี
พ.ศ. ๒๔๕๔  เป็น เจ้าคณะมณฑลกรุงเทพ
พ.ศ. ๒๔๗๑ - ๒๔๗๔  เป็น เจ้าอาวาสวัดเจดีย์หลวงวรวิหาร
 เจ้าอาวาสวัดสุปัฏนาราม (ไม่ทราบ พ.ศ.)

มรณกาล


     พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ อาพาธด้วยโรคชรา ถึงแก่มรณภาพเมื่อวันที่ ๑๙ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๗๕ สิริอายุได้ ๗๕ ปี ๑๒๑ วัน ได้รับพระราชทานไตรแพรครอง ๑ ไตร โกศโถและชั้นรอง ๒ ชั้น ฉัตรเบญจาตั้ง ๔ คันประกอบศพเป็นเกียรติยศ ได้รับพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ ๓๐ ตุลาคม ศกนั้น ณ วัดบรมนิวาส

สมณศักดิ์


พ.ศ. ๒๔๓๓ เป็น พระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะใหญ่เมืองนครจำปาศักดิ์ ที่ พระครูวิจิตรธรรมภาณี
๑๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๔๒ เป็น พระราชาคณะ ที่ พระญาณรักขิต
๖ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๕๒ เป็น พระราชาคณะผู้ใหญ่ ที่ พระราชกระวี นรสีห์พจนปิลันทน์
๑๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๕๗ เป็น พระราชาคณะชั้นเทพ ที่ พระเทพโมลี ตรีปิฎกธาดา มหากถิกสุนทร ยติคณิศร บวรสังฆาราม คามวาสี
พ.ศ. ๒๔๕๘ ถูกถอดจากสมณศักดิ์
๒ มกราคม พ.ศ. ๒๔๕๙ กลับเป็น พระราชาคณะชั้นเทพ ที่ พระธรรมธีระราชมหามุนี
๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๖๖ เป็น เสมอพระราชาคณะชั้นธรรม ที่ พระโพธิวงศาจารย์ ญาณวิสุทธิ์จริยาปรินายก ตรีปิฎกธรรมสุนทร ยติคณิศร บวรศีลาทิขันธ์ อรัญวาสี
๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๖๘ เป็น พระราชาคณะเจ้าคณะรองฝ่ายอรัญวาสี ที่ พระอุบาลีคุณูปมาจารย์ ญาณวิสุทธจริยาปรินายก ตรีปิฎกคุณาลังการ นานาสถานราชคมนีย์ สาธุการีธรรมากร สุนทรศีลาทิขันธ์

แจ้งเพิ่มข้อมูล info@sangkhatikan.com

www.sangkhatikan.com สร้างขึ้นเพื่อให้ผู้ที่สนใจ ศึกษาข้อมูล และเป็นที่รวบรวมข้อมูลพระสังฆาธิการทั่วประเทศ
ทางผู้จัดทำขออนุญาติ เจ้าของรูปและข้อมูลทุกท่าน ที่นำมาเผยแพร่

พระสังฆาธิการ : sangkhatikan.com
สำนักงานweb : วัดสำโรงเหนือ อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ ๑๐๑๓๐
E-mail : info@sangkhatikan.com
Facebook